W dniu 20 września 2025 r. Prof. Marta Soniewicka (Prodziekan Wydziału Prawa i Administracji UJ, Katedra Filozofii Prawa i Etyki Prawniczej UJ) oraz dr hab. Grzegorz Blicharz (adiunkt Katedry Prawa Rzymskiego i kierownik Ośrodka Prawa i Wolności Religii) wzięli udział w Jubileuszu Prawników organizowanym w Watykanie.
Wykład w ramach obchodów wygłosił bp Juan Ignacio Arrieta (sekretarz Papieskiej Rady ds. Interpretacji Tekstów Prawnych) na temat “Iustitia Imago Dei: pracownik wymiaru sprawiedliwości, narzędzie nadziei”. Nie zabrakło odniesień do prawa rzymskiego, tj. do rzymskiego jurysty Ulpiana i słynnego fragmentu Digestów justyniańskich:
„Nie dziwi zatem, że w pierwszej księdze Digestów znajduje się tekst Ulpiana, który definiuje iurisprudentia jako divinarum atque humanarum rerum notitia. Chociaż z perspektywy innej niż ta, którą uzyskuje się w kontekście Objawienia Boskiego, prawo rzymskie intuicyjnie wyczuło, że relacji między tym, co boskie a tym, co ludzkie w filozofii greckiej należy nadać znaczenie prawne i faktycznie pierwsza jurysprudencja rzymska została powierzona Kapłanom (Pontyfikom). Prawo było dla nich wiedzą filozoficzną i praktyczną, związaną zarówno z tym, co ludzkie, jak i boskie, i zawsze ukierunkowaną na ideę sprawiedliwości.”
Całość wykład dostępna jest tutaj.
Następnie, podczas audiencji, słowo do prawników wygłosił Ojciec Święty Leon XIV, który z wykształcenia jest także doktorem prawa kanonicznego. W swoim wystąpieniu podkreślił znaczenie godności człowieka jako podstawy równości między ludźmi oraz odwołał się do myśli św. Augustyna, w której wybrzmiewa także rzymskie ujęcie sprawiedliwości jako cnoty, która polega na „przyznawaniu tego, co się komu należy”:
„W związku z tym do obecnej sytuacji międzynarodowej należy odnieść następujące, zawsze aktualne stwierdzenia: Nie można rządzić rzecząpospolitą bez sprawiedliwości. Gdzie zatem nie ma prawdziwej sprawiedliwości, nie może być i prawa. Co się bowiem dzieje prawnie, to się, oczywiście, dzieje sprawiedliwie. A co się dzieje niesprawiedliwie, nie może się dziać prawnie. (…) Gdzie sprawiedliwości nie ma, tam też nie ma rzeczpospolitej. Sprawiedliwość jest to ta cnota, co każdemu swoje oddaje. A cóż to jest za sprawiedliwość człowieka, która samegoż człowieka od Boga prawdziwego odrywa”.
Cały tekst wystąpienia dostępny jest tutaj.
Paremie przywołane w obu wystąpieniach można odnaleźć na podstronie Katedry:
Dzień wcześniej, 19 września 2025 r., dr hab. Grzegorz Blicharz wziął udział także w seminarium naukowym pt. „Kara i łaska” zorganizowanym w Katedrze Filozofii Prawa Uniwersytetu „La Sapienza” przez Międzynarodową Unię Prawników Katolickich (UIJC). W seminarium wziął również udział kard. Dominique Mambertì, prefekt Najwyższego Trybunału Sygnatury Apostolskiej i doradca kościelny UIJC.
Krótkie powitanie wygłosiła prof. Luisa Avitabile, kierownik Katedry Filozofii Prawa Uniwersytetu „La Sapienza” w Rzymie, a swoje uwagi przedstawili, współpracujący z Ośrodkiem Prawa i Wolności Religii, dr Frank Judo (Belgia), a także dr Ricardo Dip (przewodniczący UJJC), dr Alfredo De Francesco (Włochy), prof. Joel-Benoit D’Onorio (Francja), prof. Fernán Altuve (Peru) oraz prof. Miguel Ayuso (Hiszpania).
Jubileusz Prawników zgromadził licznych przedstawicieli nauki i praktyki prawa, m.in. sędziego Sądu Najwyższego USA Samuela Alito oraz prezesa Izby Cywilnej Hiszpańskiego Sądu Najwyższego Ignacio Sancho Gargallo.